Rząd szykuje korekty w podatkach. Na liście akcyza, opłata cukrowa, małpki, fundacje rodzinne

Pracujemy nad propozycją podwyżki akcyzy na alkohol oraz zmianami dotyczącymi opłaty cukrowej i tzw. małpek. Na dzisiejszym posiedzeniu rząd przyjmie projekt podatku od zysków nadzwyczajnych, który będzie procedowany w trybie przyspieszonym – zapowiedział Jarosław Neneman, podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów, w czasie Kongresu Rady Podatkowej Konfederacji Lewiatan.

Jarosław Neneman poinformował też o innych planowanych zmianach w systemie podatkowym. Wśród rozważanych rozwiązań są modyfikacje przepisów dotyczących fundacji rodzinnych, a także korekty w zakresie ulgi IP Box i dalsze uszczelnienie estońskiego CIT. To obecnie najważniejsze kierunki prac nad zmianami w podatkach dochodowych.

- Niewykluczone są również korekty dotyczące JPK CIT. Równolegle prowadzone są prace nad nowelizacją Ordynacji podatkowej. Zbliżający się okres wyborczy może jednak ograniczać gotowość decydentów do wprowadzania bardziej ambitnych planów.

Jarosław Neneman zwrócił również uwagę na trudną sytuację finansów publicznych. Jak podkreślił, w 2027 roku Polska może odnotować najwyższy deficyt budżetowy w Unii Europejskiej. Zaznaczył jednak, że nie będzie to skutkiem załamania wpływów podatkowych. W jego ocenie problemem pozostaje sam system podatkowy, który jest zbyt skomplikowany, niejasny i pełen wyjątków oraz preferencji. Obecne rozwiązania sprawiają również, że system jest niesprawiedliwy. Jak zaznaczył, potrzebna byłaby szeroka reforma podatkowa, choć jej przeprowadzenie byłoby dużym wyzwaniem.

Uczestnicy panelu „Krajowy System e-Faktur – pierwsze wnioski z funkcjonowania obowiązkowego e-fakturowania” podsumowali dotychczasowe doświadczenia związane z wdrożeniem nowego systemu.

Zdaniem Anny Rembeckiej-Orłowskiej, senior manager, TMF Group przedstawiciele małych i średnich przedsiębiorstw pozytywnie oceniają wdrożenie KSeF. Firmy zostały dobrze przygotowane i odpowiednio poinformowane o nadchodzących zmianach. W ocenie sektora MŚP korzyści płynące z wprowadzenia Krajowego Systemu e-Faktur przeważają nad związanymi z nim wyzwaniami i kosztami.

Dr Tomasz Tratkiewicz, dyrektor departamentu podatku od towarów i usług w Ministerstwie Finansów powiedział, że system e-Faktur działa stabilnie i nie doszło do żadnych poważnych zakłóceń w jego funkcjonowaniu. W ubiegłym tygodniu za jego pośrednictwem wystawiono już 340 mln faktur.

- Równolegle prowadzone są konsultacje z przedsiębiorcami dotyczące dalszego rozwoju systemu. Planujemy wprowadzenie kolejnych usprawnień, w tym modernizację aplikacji, która ma zostać lepiej dostosowana do potrzeb firm i zyskać bardziej biznesowy charakter – dodał.

Agnieszka Urbaniak, senior tax manager, Allegro dotychczasowe doświadczenia związane z wdrożeniem KSeF ocenia pozytywnie. Uruchomienie systemu przebiegło sprawnie. Firmy zwracają również uwagę na otwartość administracji podczas konsultacji. Głos przedsiębiorców był uwzględniany w pracach nad systemem, a prowadzony dialog oraz przygotowane materiały informacyjne ułatwiły przygotowanie się do zmian.

Panel „Czy w Polsce da się prowadzić biznes podatkowo bezpiecznie?” poprzedziła prezentacja drugiej edycji raportu „Przedsiębiorcy pod lupą fiskusa. Niełatwe relacje podatników i organów podatkowych”, przygotowanego przez ekspertów MDDP we współpracy z Konfederacją Lewiatan. Raport prezentuje kompleksową analizę działań kontrolnych administracji skarbowej w latach 2021–2025.

Jednym z najważniejszych wniosków tegorocznej edycji jest dalszy wzrost znaczenia czynności sprawdzających. W 2025 roku organy przeprowadziły ich niemal 2,3 mln, co oznacza średnio 19 nowych czynności rozpoczynanych w każdej minucie. Co więcej, to właśnie ta forma weryfikacji przyniosła większą wartość stwierdzonych zaległości podatkowych niż wszystkie kontrole podatkowe i celno-skarbowe łącznie. W 2025 r. było to prawie 11 mld zł stwierdzonych uszczupleń.

Raport pokazuje również, że mimo spadku liczby kontroli podatkowych i celno-skarbowych ryzyko ich wszczęcia pozostaje istotne. W 2025 roku przyniosły one rekordową kwotę stwierdzanych zaległości - prawie 6,5 mld zł. Średnie ustalenie wynikające z jednej kontroli celno-skarbowej to prawie 1,4 mln zł!

W 2025 roku każdego dnia roboczego rozpoczynano średnio 58 kontroli. Jednocześnie kontrole trwają coraz dłużej niż przewidują przepisy, a ich skuteczność – choć nadal bardzo wysoka – po raz pierwszy od lat zaczęła spadać. Zauważalne jest również rosnące znaczenie instrumentów współpracy pomiędzy podatnikami a administracją skarbową, które mogą odgrywać coraz większą rolę w ograniczaniu sporów podatkowych.

– Administracja skarbowa coraz częściej działa w modelu ciągłej analizy informacji, a nie wyłącznie reakcji na wykryte nieprawidłowości. Oznacza to, że przedsiębiorcy funkcjonują dziś w środowisku stałego monitoringu podatkowego. Nasz raport pokazuje, jak zmieniają się narzędzia wykorzystywane przez fiskusa i które obszary rozliczeń znajdują się obecnie w centrum jego zainteresowania – mówi Jakub Warnieło, doradca podatkowy, szef zespołu postępowań podatkowych MDDP i współautor raportu.

– Z głosu przedsiębiorców wyrażonego w tegorocznym raporcie wynika, że firmy nie kwestionują potrzeby weryfikacji rozliczeń podatkowych, ale oczekują większej przewidywalności i jasnych reguł działania organów. W wielu przypadkach niewielkie zmiany legislacyjne mogłyby znacząco poprawić relacje między biznesem a administracją skarbową - podkreśla Przemysław Pruszyński, doradca podatkowy, dyrektor departamentu podatkowego, sekretarz Rady Podatkowej Konfederacji Lewiatan i współautor raportu.

O tym czy w Polsce da się prowadzić biznes podatkowo bezpiecznie, także w kontekście wniosków płynących z raportu, rozmawiali Krzysztof Berliński, dyrektor biura podatków, ORLEN S.A, Tomasz Michalik, doradca podatkowy, partner MDDP, szef zespołu VAT i Zbigniew Stawicki, podsekretarz stanu, zastępca szefa Krajowej Administracji Skarbowej.

Zbigniew Stawicki przekonywał, że administracja skarbowa realizuje świadomą i przemyślaną strategię weryfikacji rozliczeń podatkowych. Kontrole są planowane w taki sposób, aby były jak najmniej uciążliwe dla podatników, a jednocześnie skutecznie prowadziły do osiągania zakładanych celów. Od 2024 roku kontrole podatkowe mogą być poprzedzane czynnościami sprawdzającymi. I rozwiązanie to przynosi wymierne efekty.

W trakcie Kongresu Rady Podatkowej rozmawiano również o podatku od nieruchomości oraz konkurencyjności polskiego systemu podatkowego w świetle minimalnego podatku wyrównawczego (Globe).

Źródło informacji: Konfederacja Lewiatan