Rekordowe inwestycje na kolei. Roczne nakłady mają sięgać 20 mld zł

PKP Polskie Linie Kolejowe w 2026 roku planują podpisać umowy o wartości około 30 mld zł w wyniku już ogłoszonych przetargów, a plan przetargowy na ten rok to kolejne kilkanaście miliardów złotych. Spółka realizuje największe w historii polskiej kolei inwestycje o łącznej wartości 180 mld zł zaplanowane na kilka kolejnych lat. Zdaniem prezesa zarządu Piotra Wyborskiego inwestycje zmierzają do poprawy dostępności i prędkości kolei, ale wiążą się również z wieloma wyzwaniami.

– Polskie Linie Kolejowe realizują największy w historii polskiej kolei program inwestycyjny. Opiewa on na kwotę 180 mld zł w perspektywie do roku 2030–2032. To dużo inwestycji, które całkowicie zmienią polską infrastrukturę kolejową i zapewnią lepszą perspektywę rozwojową dla przewozów pasażerskich, a także możliwość stabilnego rozwoju dla przewozów towarowych – podkreśla w rozmowie z agencją Newseria Piotr Wyborski, prezes PKP Polskich Linii Kolejowych.

Na ten pakiet przedsięwzięć składają się m.in. inwestycje w ramach Krajowego Programu Kolejowego czy programu Kolej Plus, którego celem jest wyeliminowanie wykluczenia komunikacyjnego. Na jego realizację przeznaczono około 13,4 mld zł. Zarządca infrastruktury kolejowej przeprowadzi także w sumie 41 przedsięwzięć finansowanych ze środków KPO. Te inwestycje, o wartości 11 mld zł, skupiają się na odnowieniu i rozbudowie istniejących linii kolejowych oraz na wprowadzeniu nowych, szybkich połączeń. Wszystko po to, aby zwiększyć efektywność i bezpieczeństwo podróży oraz poprawić łączność między różnymi regionami kraju.

– Planujemy dojść w najbliższych latach do 20 mld zł nakładów inwestycyjnych rocznie – zapowiada Piotr Wyborski. – Realizowane inwestycje dotyczą 7 tys. km toru. To około jednej piątej, jednej czwartej całej sieci kolejowej. Te inwestycje pozwolą zwiększyć prędkość pociągów i przepustowość, więc większa liczba pociągów pasażerskich i towarowych będzie mogła jeździć przez sieć. Skrócą się czasy przejazdu, poprawią się parametry dla ruchu towarowego, w związku z czym wzrośnie konkurencyjność kolei jako alternatywy dla transportu drogowego.

Wśród największych inwestycji realizowanych w ramach Krajowego Programu Kolejowego do 2030 roku jest m.in. budowa linii kolejowej Podłęże–Tymbark/Mszana Dolna oraz modernizacja linii kolejowej 104 (Chabówka–Nowy Sącz). Umożliwi to powstanie nowego połączenia, które ułatwi komunikację Krakowa z południem Małopolski. Podróż do Zakopanego ma zająć około 90 min.

– Polskie Linie Kolejowe realizują szereg inwestycji o wartości kilku lub kilkunastu miliardów złotych. Są to zarówno budowy nowych linii, jak np. linii z Krakowa do Nowego Sącza z odnogą do Zakopanego, jak i modernizacje dużych linii, tak jak alternatywna linia z Bydgoszczy przez Kościerzynę do Gdyni, modernizacja katowickiego węzła kolejowego czy kontynuacja modernizacji węzła warszawskiego, czyli stacja Warszawa Wschodnia i odcinek od Warszawy Wawer do Otwocka – wymienia prezes spółki. – Równocześnie realizujemy wiele projektów na liniach lokalnych, które mają poprawić dostępność komunikacyjną i jakość obsługi, np. standard peronów, obsługi pasażerskiej, dostępność wind i innych urządzeń, które są bardzo ważne dla pasażerów.

Jak niedawno prezes zapowiedział podczas II Forum Infrastruktury i Gospodarki, które odbyło się w Łodzi, spółka w 2026 roku planuje podpisać umowy o wartości około 30 mld zł w wyniku już ogłoszonych przetargów. Zamierza także ogłosić przetargi o szacunkowej wartości 10 mld zł. Niższa kwota w porównaniu z 2025 rokiem wynika głównie z przyspieszenia części postępowań w poprzednich miesiącach. Prezes zapowiada jednak, że w I kwartale plan przetargowy może zostać zaktualizowany do 16 mld zł przez dodanie nowych zadań.

– Realizacja tak dużego programu inwestycyjnego przynosi wiele wyzwań, m.in. w fazie planowania inwestycji i uzyskiwania pozwoleń. Bardzo krytyczny jest okres uzyskiwania pozwoleń środowiskowych i pozwoleń na budowę – podkreśla Piotr Wyborski.

Zwraca także uwagę na wydłużenie okresu wyboru wykonawcy z powodu procedur odwoławczych, które trwają miesiącami.

– W trakcie budowy bardzo ważna jest jakość dokumentacji projektowej, która jest przygotowana przez projektantów i wykonawców na wcześniejszych etapach. Zdarzają się przypadki, w których jakość tej dokumentacji nie pozwala na realizację procesu budowlanego zgodnie z ustaleniami, lecz konieczne są przeprojektowania, wykonanie innych zamiennych prac na miejscu realizacji robót, przez co również proces inwestycyjny się wydłuża – wskazuje prezes PKP PLK.

Kumulacja dużych inwestycji rodzi także obawy o potencjał rynku wykonawców w kontekście dostępności kadr oraz materiałów budowlanych.

– Biorąc pod uwagę zapewnienia wykonawców i możliwość rozwoju potencjału, wierzymy, że wszystkie te inwestycje uda się zakończyć – podkreśla Piotr Wyborski.