News powiązane z obronność

Państwa Unii Europejskiej należące do NATO przeznaczyły w 2025 roku średnio 2,5 proc. PKB na obronność, a ok. 40 proc. wydatków na sprzęt wojskowy trafiało do dostawców spoza Europy. Sektor zbrojeniowy coraz częściej przyciąga inwestorów. Europejskie firmy nadal mają jednak trudniejszy dostęp do finansowania niż konkurenci ze Stanów Zjednoczonych. W Polsce dodatkowym wyzwaniem pozostaje niewielka obecność rodzimych firm na rynkach zagranicznych, mimo że część krajowych technologii obronnych już zdobyła uznanie za granicą.

Pierwsze nabory z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności mają ruszyć w ciągu kilku tygodni. Na inwestycje, które wzmocnią bezpieczeństwo państwa, trafi 26 mld zł z Krajowego Planu Odbudowy. Połowa środków trafi do samorządów, a druga połowa do przedsiębiorstw i spółek Skarbu Państwa. Finansowanie obejmie m.in. budowę schronów, modernizację dróg o znaczeniu obronnym oraz zwiększanie zdolności produkcyjnych przemysłu.

Polska chce do 30 maja podpisać jak najwięcej kontraktów dla krajowego przemysłu obronnego w ramach programu SAFE. Później kolejne projekty mają być częściej realizowane wspólnie z partnerami z innych państw Unii Europejskiej. Dla polskiego sektora to szansa na zapoznanie się z tą formułą współpracy, ale także na zwiększenie eksportu. Unijny mechanizm pożyczkowy ma zapewnić Polsce dostęp do ok. 43,7 mld euro preferencyjnych pożyczek.

Budowa dwóch fabryk – amunicji artyleryjskiej 155 mm i 40 mm, a także produkcja min przeciwpiechotnych – to główne kierunki rozwoju Niewiadowa Polskiej Grupy Militarnej. Ma to być odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie Sił Zbrojnych RP, ale również krok w stronę budowania europejskiego potencjału eksportowego. Grupa ma za sobą debiut na warszawskiej giełdzie, który umożliwi pozyskanie dodatkowych źródeł finansowania rozwijanych projektów.

Program SAFE może uruchomić największy od lat strumień finansowania dla polskiego przemysłu zbrojeniowego. Polska Grupa Zbrojeniowa szacuje, że do spółek grupy może trafić nawet ok. 100 mld zł z projektów realizowanych dla Wojska Polskiego. Negocjacje obejmują m.in. bojowe wozy piechoty Borsuk, systemy antydronowe, radary i uzbrojenie dla armii.

Kobiety coraz częściej pracują przy systemach radarowych, przeciwlotniczych i antydronowych oraz zarządzają projektami w sektorze obronnym. Rośnie liczba pań studiujących na uczelniach technicznych, choć nadal ich odsetek jest wyraźnie niższy niż w przypadku mężczyzn i wynosi niecałe 33 proc. ogółu studentów. Zachęcanie kobiet do rozwijania kariery w branży obronności wydaje się koniecznością ze względu na to, że w wielu dziedzinach brakuje nam ekspertów.

Wojska Obrony Terytorialnej nawiązują współpracę z lokalnymi społecznościami, aby pomóc im w przygotowaniach do kryzysów. Jednym z elementów jest program dobrowolnych szkoleń wojskowych „wGotowości” – uruchomiony przez Ministerstwo Obrony Narodowej i Sztab Generalny Wojska Polskiego – za którego organizację odpowiadają żołnierze WOT. Szkolenia cieszą się dużym zainteresowaniem społeczeństwa. Z obserwacji ekspertów wynika, że w przygotowania coraz częściej angażują się kobiety.

– Sprzeciw wobec unijnego programu SAFE oznacza w praktyce wspieranie interesów zagranicznych dostawców uzbrojenia i może prowadzić do dalszego uzależniania Polski od sprzętu kupowanego poza Europą – ocenia europosłanka Marta Wcisło. Jej zdaniem blokowanie tego mechanizmu to w istocie lobbowanie na rzecz obcych mocarstw, podczas gdy środki z programu powinny zostać przeznaczone m.in. na budowę schronów w Polsce Wschodniej i rozwój krajowego przemysłu obronnego.

Polskie przedsiębiorstwa coraz częściej rozwijają technologie, które mogą być wykorzystywane zarówno w sektorze cywilnym, jak i wojskowym. Wojna w Ukrainie przyspieszyła ten trend, pokazując znaczenie rozwiązań dual-use – od dronów i systemów antydronowych po elektronikę, optykę i logistykę. Ten kierunek rozwoju jest dziś wskazywany przez Komisję Europejską jako istotny element budowania odporności przemysłowej i bezpieczeństwa UE.

– Stworzenie bazy produkcyjnej, serwisowej i naprawczej w Polsce przygotowuje nas na ewentualne zaburzenia w łańcuchach dostaw – powiedział wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz podczas przekazania armii pierwszego śmigłowca AW149 wyprodukowanego w całości w zakładach PZL-Świdnik. Jak podkreślił, to powinna być nieodłączna część wyboru dostawców w ramach działań na rzecz modernizacji wojska. Zdaniem wicemarszałka Sejmu Krzysztofa Bosaka, jeśli sprzęt jest nowoczesny i spełnia wymogi Sił Zbrojnych, powinien być dostarczany przez polski przemysł obronny albo przynajmniej z udziałem polskiej produkcji.

Należący do włoskiego koncernu Leonardo zakład PZL-Świdnik jest jednym z filarów współpracy polsko-włoskiej w przemyśle obronnym – po uruchomieniu linii montażowej śmigłowców AW149 świdnickie zakłady produkują te maszyny w kraju i przygotowują się do realizacji kolejnych kontraktów dla polskiego wojska. Spółka liczy m.in. na zamówienia śmigłowców szkolno-bojowych AW109 TrekkerM, które mogłyby być w całości produkowane w Świdniku. Polski zakład, dzięki transferowi technologii i know-how, jest dziś ważnym uczestnikiem zagranicznych kontraktów Leonardo dotyczących śmigłowców.

Do 2035 roku Polska na sam sprzęt militarny przeznaczy ponad 640 mld zł, a łączny impuls popytowy, z kosztami serwisu i utrzymania, będzie dwukrotnie wyższy – szacują analitycy PKO BP. Z kolei szacunki Deloitte mówią o tym, że 40 proc. zamówień może zostać zrealizowanych fizycznie w Polsce. Dlatego kluczowe jest zwiększanie możliwości produkcyjnych i kompetencyjnych polskiego przemysłu. Inwestycje w sektor już przynoszą efekty, wzmacniając jego pozycję jako eksportera sprzętu wojskowego na rynku międzynarodowym, czego przykładem są kontrakty podpisywane przez Polską Grupę Zbrojeniową.

Bezzałogowe systemy powietrzne stały się jednym z kluczowych elementów współczesnego pola walki. Ich rola wykracza daleko poza rozpoznanie – obecnie pełnią funkcje logistyczne, uderzeniowe i wspierające dowodzenie, a przede wszystkim pozwalają odsunąć żołnierzy od bezpośredniego zagrożenia. W obliczu założeń NATO i UE o konfliktach wielodomenowych interoperacyjne drony staną się koniecznością obronną. To stawia szreg wyzwań i możliwości przed polskimi producentami.

W ciągu ostatnich pięciu lat przychody Grupy WB wzrosły ośmiokrotnie. Eksport odpowiada dziś za 1/3 z nich. Dwadzieścia spółek wysokotechnologicznych, wchodzących w skład grupy, stawia przede wszystkim na innowacje, które znajdują zastosowanie nie tylko w polskiej armii, lecz również w zagranicznych siłach zbrojnych. Dowodem na to mogą być choćby dostawy dla Korei Południowej czy Stanów Zjednoczonych.

Międzynarodowe Targi Przemysłu Obronnego w Kielcach, MSPO 2025, żołnierka, rekrut na stoisku Centralnego Wojskowego Centrum Rekrutacji, stoisko Unifeq prezentujące oporządzenie taktyczne żołnierza oraz system umundurowania „Dragon”, stoisko Maskpol prezentujące oporządzenie taktyczne żołnierza (w tym nową ultralekką kamizelkę taktyczną Rock 4.0;) oraz systemy umundurowania w tym specjalistycznego (ratownictwo medyczne)