Przegląd mediów

21
kwiecień
Najnowszy wpis

Rok RODO

luty 2019

Odpowiedzialność podmiotów zbiorowych – jakie zmiany w prawie?

2019-02-05  |  10:56
Przegląd mediów

8 stycznia 2019 r. Rząd ostatecznie przyjął nową wersję projektu ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych. Głównym celem nowych regulacji jest zwiększenie skuteczności zwalczania poważnej przestępczości gospodarczej i skarbowej oraz ochrona tzw. sygnalistów, czyli osób sygnalizujących nieprawidłowości. Nowe przepisy nakładają jednak wobec przedsiębiorców szereg oczekiwań ze strony Państwa skutkujących wzrostem obciążeń administracyjnych.

Głównym uzasadnieniem zmian przepisów prawa w tym zakresie jest mała efektywność dotychczas obowiązujących przepisów prawa. Jak podkreśla Ministerstwo Sprawiedliwości w uzasadnieniu projektu: „W 2017 r. do sądów wpłynęło 14 spraw, w 2016 r. – 25, w 2015 r. – 14, w 2014 r. – 31 spraw, w 2013 r. – 26 spraw. Przeprowadzone analizy wskazują na nieznaczną wysokość kar nakładanych w trybie ustawy”.

Analizując kwestie efektywności obecnie obowiązujących przepisów, należy wyjść od przyjętej koncepcji odpowiedzialności podmiotu zbiorowego, która jest ściśle powiązana z uprzednim wykazaniem odpowiedzialności osoby fizycznej. Jest to więc odpowiedzialność o charakterze pochodnym, uzależniona od wyniku wcześniejszych postępowań. Dodatkowo należy wykazać związek osoby z podmiotem zbiorowym oraz działaniem w imieniu i interesie podmiotu zbiorowego. Na gruncie obecnie obowiązujących przepisów odpowiedzialność podmiotu zbiorowego sprowadza się więc do braku dochowania należytej staranności w wyborze pracowników oraz braku odpowiedniego nadzoru. Katalog sankcji obejmuje obecnie karę pieniężną (zgodnie z art. 7. Ustawy z dnia 28 października 2002 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary: od 1000 zł do 5 mln zł, nie wyższą niż 3% przychodu w danym roku). Dodatkowo sąd może orzec jeden z zakazów określonych w art. 9 ustawy, utrudniających funkcjonowanie takiemu podmiotowi, jak np. zakaz promocji lub reklamy, zakaz dostępu do wsparcia ze środków publicznych, zakaz korzystania z pomocy organizacji międzynarodowych, których Polska jest członkiem, zakaz ubiegania się o zamówienia publiczne czy podanie wyroku do publicznej wiadomości.

Analizując słabości obecnie obowiązujących regulacji, Rząd zaproponował projekt nowych przepisów o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione, który zakłada m.in.:

  • rozszerzenie katalogu czynów zabronionych poprzez odejście od katalogu czynów zabronionych będących podstawą odpowiedzialności podmiotu zbiorowego na rzecz ogólnego katalogu przestępstw ściąganych z oskarżenia publicznego lub przestępstw skarbowych;
  • zmianę modelu odpowiedzialności poprzez rezygnację z wymogu uprzedniego uzyskiwania wyroku skazującego osobę fizyczną;
  • uwzględnienie w zakresie regulacji podmiotów zbiorowych mających siedzibę lub prowadzących działalność za granicą m.in. jeżeli czyn zabroniony został popełniony lub ma skutek na terytorium Polski;
  • nałożenie obowiązku wdrożenia przez podmioty zbiorowe rozwiązań w zakresie skutecznego wykrywania i zapobiegania popełnianiu czynów zabronionych;
  • zmianę w zakresie kar orzekanych wobec podmiotów zbiorowych poprzez podwyższenie wysokości kar pieniężnych do wysokości od 30 000 zł do 30 mln zł, a w ściśle określonych przypadkach nawet do 60 mln zł oraz możliwość rozwiązania podmiotu zbiorowego;
  • odpowiedzialność finansową i odszkodowawczą w przypadku uzyskania przez podmiot zbiorowy korzyści majątkowej z popełnionego czynu zabronionego.

 

Projektowane zmiany przewidują, że odpowiedzialność podmiotów zbiorowych zależna będzie przede wszystkim od:

  • wykazania faktu popełnienia czynu zabronionego,
  • wystąpienia winy w nadzorze, wyborze pracownika,
  • braku zapewnienia odpowiedniej organizacji, który doprowadził do popełnienia czynu zabronionego.

Nowe przepisy obejmują także regulacje chroniące tzw. sygnalistów, czyli osoby zgłaszające informacje o nieprawidłowościach w funkcjonowaniu podmiotu zbiorowego. Koncepcję tzw. sygnalistów z perspektywy funkcjonowania przedsiębiorstwa należy uznać za wartościową, ponieważ umożliwia ona pozyskanie przez zarząd informacji o ewentualnych nieprawidłowościach na wczesnym etapie. W przypadku uzyskania określonego rodzaju informacji mających wpływ na odpowiedzialność podmiotu zbiorowego powstanie obowiązek przeprowadzenia wewnętrznego korporacyjnego postępowania wyjaśniającego. Jeżeli pomimo wiedzy podmiot zbiorowy nie usunie nieprawidłowości, sąd będzie mógł wymierzyć karę pieniężną do górnej granicy zwiększonej dwukrotnie.

Niezbędne jest zatem odpowiednie przygotowanie podmiotów zbiorowych do nowych przepisów. W szczególności przedsiębiorcy powinni zidentyfikować obszary potencjalnie narażone na ryzyko wystąpienia nieprawidłowości, a następnie dochować należytej staranności, aby wdrożyć skuteczne działania prewencyjne. Dobrą praktyką w tym zakresie jest stworzenie wewnętrznych procedur mających na celu wzrost efektywności organizacji w kontekście zapobiegania nadużyciom. Procedury powinny uwzględniać wewnętrzne zasady anonimowego informowania o nadużyciach. Jeżeli przedsiębiorstwu wcześniej uda się pozyskać wiedzę o potencjalnych nadużyciach, będzie w stanie efektywniej nimi zarządzać. Przed utworzeniem procedury warto przeprowadzić w przedsiębiorstwie audyt, celem identyfikacji obszarów narażonych na ryzyko oraz osób, które dopuszczają się nadużyć. W branżach szczególnie narażonych na ryzyko (np. branża paliwowa) zalecane jest zweryfikowanie polis ubezpieczeniowych pod kątem zabezpieczenia ewentualnej odpowiedzialności wynikającej z ustawy.

Na wdrożenie zmian przedsiębiorcy mają sześć miesięcy od daty ogłoszenia nowych przepisów w Dzienniku Ustaw.

Autor:

radca prawny Robert Nogacki

Kancelaria Prawna Skarbiec specjalizuje się w ochronie majątku, doradztwie strategicznym dla przedsiębiorców oraz zarządzaniu sytuacjami kryzysowymi.

 

 

Newseria nie ponosi odpowiedzialności za treści oraz inne materiały (np. infografiki, zdjęcia) przekazywane w „Biurze Prasowym”, których autorami są zarejestrowani użytkownicy tacy jak agencje PR, firmy czy instytucje państwowe.

Informacje z dnia: 5 lutego

Medium

Kalendarium

Patronaty medialne

Obsługa konferencji prasowych i innych wydarzeń

Agencja informacyjna Newseria realizując zleconą obsługę wydarzenia przygotowuje pełny zapis konferencji, a także realizuje wywiady z gośćmi i uczestnikami wydarzenia.

> Zobacz pełne informacje o naszej ofercie.

Partner sekcji zdrowie

Farmacja

Liczba niezaszczepionych dzieci wzrosła prawie sześciokrotnie. Resort zdrowia chce edukować Polaków i wzmacniać ich zaufanie do lekarzy

Już ponad 30 tys. rodziców odmówiło poddania dziecka szczepieniom ochronnym. Zdaniem resortu zdrowia to jedna z przyczyn wzrostu zachorowań na odrę, jaki miał miejsce w 2016 i 2018 roku. Rząd obawia się powrotu innych chorób, takich jak błonica i tężec, stąd nacisk na kampanie edukacyjne. Prowadzi je m.in. Główna Inspekcja Sanitarna, a ich celem jest przekonanie Polaków, że szczepienia nie powodują negatywnych skutków ubocznych, mogą natomiast ratować życie i zdrowie

Prawo

Od niedzieli ważna zmiana w przepisach dotyczących zadłużonych lokatorów. Może ona oznaczać problemy dla właścicieli lokali

21 kwietnia wejdzie w życie nowelizacja ustawy o ochronie praw lokatorów oraz Kodeksu postępowania cywilnego. Na zmianę art. 1046 kodeksu powinni zwrócić uwagę zwłaszcza nabywcy lokali w licytacjach komorniczych, ale również wynajmujący mieszkania osobom, które zalegają z czynszem. Zniknie bowiem zapis, że na wniosek komornika gmina powinna w ciągu 6 miesięcy znaleźć dłużnikowi lokal zastępczy. Teraz to będzie mogło trwać znacznie dłużej.

Handel

Jajka są nawet o połowę tańsze niż na Boże Narodzenie. W najbliższych latach ceny mogą jednak znacznie wzrosnąć

Znacznie niższe ceny jaj w porównaniu do końcówki 2018 roku to wynik dużej nadpodaży, bo produkcja rośnie, a konsumpcja pozostaje na stabilnym poziomie. Jeśli zostaną wprowadzone zapowiedzi o wycofywaniu jaj z chowu klatkowego, to w najbliższych latach konsumenci muszą się liczyć z dużymi podwyżkami. Ten rodzaj jaj ze względu na cenę jest dziś najchętniej wybierany. Coraz częściej też kupujemy je na bazarkach. Jeśli decydujemy się na zakup jaj w miejscach poza systemem weterynaryjnym, bierzemy na siebie ryzyko przede wszystkim różnych zakażeń bakteryjnych – podkreśla Mariusz Szymyślik, dyrektor Krajowej Izby Producentów Drobiu i Pasz.

 

Handel

Polacy bardziej niż Niemcy i Brytyjczycy są przywiązani do tradycyjnych sklepów. Mimo to już połowa robi zakupy w sieci

Handel internetowy rozwija się w Polsce bardzo szybko – w tym roku będzie wart już 50 mld zł, a zakupy online robi już 15 mln Polaków. Z drugiej strony polscy konsumenci wyróżniają się na tle innych nacji przywiązaniem do tradycyjnego kanału sprzedaży. 49 proc. chce mieć możliwość przetestowania produktów w fizycznym sklepie przed zakupem – wynika z badań SAP. Polacy oczekują spójnego podejścia marek do klientów we wszystkich kanałach sprzedaży. To dla sprzedawców wyzwanie, w którym wsparciem może być wdrożenie odpowiednich technologii.