Newsy

Transport publiczny w coraz słabszej kondycji. Wzrosty cen energii i zmiany w podatkach mogą jeszcze pogorszyć sytuację

2021-12-09  |  06:10

Nie tylko strach przed podróżowaniem komunikacją publiczną w dobie COVID-19 osłabił pozycję przewoźników. Nałożyły się na to upowszechnienie się pracy zdalnej, wielomiesięczne zamknięcie szkół, kin, restauracji czy teatrów. Teraz do tego dochodzą wysokie ceny energii oraz wchodzące od przyszłego roku zmiany podatkowe, które wpłyną na finanse samorządów. Niektóre miasta już zdecydowały o podwyżce cen biletów, w innych decyzja jeszcze się waży. Od środy 15 grudnia obowiązywać będą nowe obostrzenia covidowe. Limit obłożenia w autobusach, tramwajach i pociągach wyniesie maksymalnie 75 proc. obłożenia.

Dzisiaj jesteśmy na poziomie, w zależności od miasta, o 20–30 proc. mniejszym od tego, co było przed pandemią, i szacuje się, że powrót zajmie jeszcze około dwóch lat – mówi agencji Newseria Biznes Adrian Furgalski, prezes zarządu Zespołu Doradców Gospodarczych TOR.

Prognozy te jednak zależą od wielu czynników. Pierwszym jest dalszy rozwój czwartej fali pandemii i rozprzestrzeniania się nowego wariantu koronawirusa. Drugi to rosnące ceny energii elektrycznej. Przedsiębiorstwa energetyczne już zawnioskowały do URE o wzrost taryf, ale przynajmniej częściowo podwyżki ma zrekompensować zaproponowana przez rząd tarcza antyinflacyjna.

– Jest problem zmian podatkowych i znacznego obniżenia wpływów podatkowych dla samorządów. Sam rząd oblicza to rokrocznie na kwotę około 13 mld zł – mówi Adrian Furgalski. – Jest obawa, czy przekonując ludzi do tego, że jest bezpiecznie, że można wracać do transportu publicznego, samorządy nie zostaną ze względów finansowych zmuszone do tego, żeby np. podwyższać ceny biletów, likwidować linie autobusowe, tramwajowe czy wprowadzać rzadziej kursującą komunikację. To na pewno nie jest dobra zachęta do tego, żeby do transportu publicznego wrócić.

Samorządy są zaniepokojone nie tylko mniejszymi wpływami z podatku PIT, ale także brakiem wsparcia z pieniędzy unijnych, które są wstrzymane przez negocjacje Komisji Europejskiej z rządem. Nie jest też do końca przewidywalny mechanizm ich rozdysponowania, kiedy w końcu strumień środków popłynie do Polski.

– Jest też brany pod uwagę taki scenariusz, że nastąpi centralizacja pewnych inwestycji i rozdzielania środków. Samorząd warszawski, chcąc np. budować kolejną linię metra czy nowe linie tramwajowe, nie będzie mógł tego zrealizować w ramach własnych środków podatkowych, tylko będzie musiał wnioskować do jakiegoś mechanizmu na szczeblu rządowym. To nie jest na pewno dobre rozwiązanie – mówi prezes ZDG TOR.

Już teraz wielu operatorów przewozów uważa, że podwyżki są nieuchronne. W kwestii cen biletów komunikacji miejskiej nie ma jednak jednolitej polityki. Przykładowo Szczecin w czasie pandemii obniżył ceny przewozów, Wrocław podwyższył, ale tylko ceny biletów krótkookresowych. Kraków również zdecydował się na podwyżki, równolegle rozrzedzając rozkład jazdy. Stołeczni przewoźnicy także mówią o wzroście cen biletów.

Zobaczymy, czy uda się obniżyć czasowo VAT na bilety kolejowe. Ale kiedy mówiliśmy o obniżeniu VAT-u na bilety komunikacji miejskiej, to nie było zgody Ministerstwa Finansów. Nie było też pomocy z funduszu antycovidowego dla przedsiębiorstw komunikacji miejskiej, żeby nie musiały takich cięć dokonywać. Moim zdaniem rząd niesłusznie stwierdził, że samorząd sam będzie sobie musiał pomóc – mówi prezes TOR-u. – Niesłusznie, ponieważ ten rodzaj transportu, za jaki odpowiada samorząd, bardzo często dostarcza pasażerów kolei, za którą odpowiada rząd. Więc jeżeli na tym niższym poziomie pasażerów będzie mniej, to mówiąc wprost, pasażerów PKP Intercity też będzie mniej albo proces powrotu pasażerów będzie dłuższy.

Ministerstwo Infrastruktury zapowiada promocję transportu publicznego oraz dalszą budowę infrastruktury w ramach następcy trwającego do 2023 roku Krajowego Programu Kolejowego, programu Kolej Plus czy wartego miliard złotych Programu Przystankowego.

Czytaj także

Więcej ważnych informacji

Finanse

Wynagrodzenia w IT coraz wyższe. Pracodawcy walczą o talenty benefitami sięgającymi 100 tys. zł i obsługą prywatnego consierge’a

COVID-19 nie spowolnił wzrostu wynagrodzeń w branży IT. Tylko w pierwszej połowie ubiegłego roku kontraktorzy zatrudnieni w modelu B2B mogli liczyć na zarobki wyższe od 12,5 do 20 proc. – wynika z danych Just Join IT. Popyt na wykwalifikowanych i doświadczonych specjalistów też jest coraz większy, dlatego firmy zaczynają kusić potencjalnych pracowników już nie tylko wysokimi zarobkami, ale i coraz bardziej wymyślnymi benefitami. – Ostatnio firmy wprowadzają takie rozwiązania jak premia za podpis, która czasami dochodzi nawet do 100 tys. zł, czy możliwość skorzystania z prywatnego concierge’a. To są nowości, które pojawiają się na polskim rynku i z których korzysta coraz więcej pracodawców – mówi Piotr Nowosielski, prezes Just Join IT.

Ochrona środowiska

Recykling turbin wiatrowych to problem dla branży OZE. Technologia opracowana przez polską spółkę ma pomóc go rozwiązać

Stowarzyszenie WindEurope szacuje, że w całej Europie do 2023 roku nawet ok. 14 tys. turbin wirników elektrowni wiatrowych może zostać wycofanych z eksploatacji. Łopaty wirników, wykonane z materiałów kompozytowych, są bardzo trudne w recyklingu, a ich zagospodarowanie stwarza problem dla całej branży. Jak ocenia WindEurope, w sektorze energii wiatrowej na całym świecie jest obecnie w użyciu nawet 2,5 mln ton materiałów kompozytowych. Polska spółka 2loop Tech pracuje nad metodą ich przetwarzania, aby można było odzyskać z nich surowce do ponownego wykorzystania, np. w budownictwie. Spółka jest w przededniu złożenia wniosku patentowego na opracowaną przez siebie technologię.

Media i PR

Coraz bliżej debiutu platformy społecznościowej Donalda Trumpa. Pozycja wielkich graczy raczej nie jest zagrożona

Nowa aplikacja społecznościowa należąca do Donalda Trumpa w lutym ma być powszechnie dostępna do ściągnięcia. To odpowiedź byłego prezydenta USA na blokowanie od ponad roku jego profili na Facebooku czy Twitterze. W obecnym stanie prawnym nowe media społecznościowe są na straconej pozycji względem cyfrowych gigantów. Zdaniem ekspertów potrzebne są regulacje, które dadzą dostęp do publikowanych w social mediach treści również osobom niezarejestrowanym na ich platformach. Apelują oni także o większą przejrzystość decyzji na temat blokowania kont użytkowników.

Handel

Najwyższa od kilku dekad inflacja zmorą konsumentów w całej Europie i USA. Inwestorzy czekają na ruchy banków centralnych [DEPESZA]

– Retoryka RPP i prezesa Glapińskiego zmieniła się znacząco. Obecnie projekcja inflacji na 2022 rok to 7,6 proc., a kolejne podwyżki są prawdopodobne – mówi Maciej Kik, zarządzający funduszami akcji Generali Investments TFI. Jak podkreśla, inflacja to aktualnie słowo klucz na wielu rynkach, nie tylko w Polsce, ale i w Stanach Zjednoczonych, gdzie na rynkach akcji wyraźnie widać oczekiwanie na reakcję Fedu. Rezerwa Federalna zapowiedziała już na ten rok trzy podwyżki stóp procentowych.