Niewydolność serca to jedna z najczęstszych chorób kardiologicznych. Pacjenci wciąż mało o niej wiedzą

W Polsce z niewydolnością serca żyje ok. 1,2 mln osób. Większość z nich do lekarza zgłasza się z już zaawansowaną postacią tej choroby, co powoduje przedwczesną śmiertelność. Dlatego z okazji obchodzonego w dniach 17–23 kwietnia Tygodnia dla Serca kampania „Za głosem serca” przypomina o objawach choroby. W jej ramach planowany jest także cykl spotkań edukacyjnych.

Choroby układu sercowo-naczyniowego są jednym z największych problemów zdrowotnych i główną przyczyna zgonów zarówno w Polsce, jak i całej Europie. Krańcowym stadium wielu z nich jest właśnie niewydolność serca – schorzenie, w którym serce nie jest w stanie przepompować ilości krwi wystarczającej do zaspokojenia potrzeb organizmu. W praktyce oznacza to problemy z krążeniem i niedotlenieniem z powodu mniejszej ilości tlenu dostarczanego do tkanek i narządów.

Najczęstsze objawy niewydolności serca to duszność, osłabienie i zwiększona męczliwość. Symptomy mogą nasilać się stopniowo, dlatego pacjenci czasem postrzegają je jako związane z wiekiem. Z czasem chorzy skarżą się na trudności w wykonywaniu najprostszych czynności życiowych. Dużym wyzwaniem bywają dla nich codzienne obowiązki, takie jak zrobienie prania czy zakupów. Kolejnym symptomem mogą być też obrzęki dolnych partii nóg czy kostek przyrost masy ciała w wyniku zatrzymywania płynów w organizmie oraz utrata apetytu, będąca wynikiem przewodnienia. Poza problemami zdrowia fizycznego mogą wystąpić również problemy zdrowia psychicznego, takie jak niestabilność emocjonalna, agresja, depresja, stany lękowe, strach i stres związany z koniecznością coraz częstszych hospitalizacji w zaostrzeniach choroby.

Eksperci zwracają uwagę na ogromną rolę profilaktyki i edukacji zdrowotnej, która może się przyczynić do poprawy sytuacji. Dlatego powstała kampania „Za głosem serca”, która łącząc siły organizacji pacjentów, ma na celu upowszechnienie wiedzy o niewydolności serca wśród społeczeństwa. W ramach kampanii prowadzone są działania medialne, zaplanowano również bezpośrednie spotkania z pacjentami w różnych rejonach kraju. Z tego względu do partnerów kampanii dołączyła właśnie kolejna organizacja – Fundacja „Z sercem do Pacjenta” działająca pod patronatem American Heart of Poland.

– Wyszliśmy z inicjatywą spotkań w klubach seniora, w których będą mogli uczestniczyć seniorzy, ale nie tylko – mówi agencji Newseria Biznes Paweł Kaźmierczak, dyrektor medyczny i członek zarządu American Heart of Poland. – Na takie spotkania zapraszamy kilku specjalistów z różnych dziedzin medycyny, którzy są w stanie przedstawić tematy związane z profilaktyką pierwotną i wtórną chorób układu krążenia. Wydaje się, że właśnie taka forma bezpośredniego kontaktu – zwłaszcza dla osób w starszym wieku – jest dobrym rozwiązaniem.

Początkiem edukacji pacjenta często okazuje się moment diagnozy. Wiele osób zaczyna wówczas patrzeć na swoje życie przez pryzmat ograniczeń, które zostaną podyktowane chorobą. Wymusza ona również przyswojenie i wdrożenie w praktyce pewnych zachowań związanych z leczeniem i zmianą stylu życia, stosowaniem odpowiedniej diety i aktywności fizycznej, będących jednymi z fundamentów leczenia pacjentów z niewydolnością serca.

Praca nad zmianą nawyków nie jest jednak szybka ani łatwa, a wielu pacjentów ma problem ze znalezieniem rzetelnych źródeł informacji na temat swojej choroby i zaleceń, które jej dotyczą.

– Bardzo mocno uczulamy, żeby czerpać tę wiedzę z wiarygodnych źródeł. W internecie są strony dedykowane schorzeniom kardiologicznym, w tym niewydolności serca, prowadzone przez towarzystwa naukowe lub pod ich patronatem, stowarzyszenia pacjentów czy dedykowane kampaniom, w których udział biorą eksperci, jak np. strona kampanii „Za głosem serca” – mówi Agnieszka Wołczenko, prezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Pacjentów ze Schorzeniami Serca i Naczyń „EcoSerce”.

Kampania „Za głosem serca” jest inicjatywą organizacji pacjentów oraz ekspertów nauk o zdrowiu, którzy chcą wzmacniać kompetencje zdrowotne społeczeństwa oraz podnosić świadomość na temat chorób kardiologicznych, m.in. niewydolności serca. W ramach kampanii podejmowane są działania skierowane do społeczeństwa, pacjentów i ich bliskich. Obejmują one m.in.: cykl spotkań edukacyjnych propagujących wiedzę na temat choroby, materiały edukacyjne oraz aktywności w przestrzeni publicznej. W ramach kampanii siły połączyły: Ogólnopolskie Stowarzyszenie „EcoSerce”, Polskie Towarzystwo Osób z Niewydolnością Serca, Fundacja Obywatele Zdrowo Zaangażowani, Fundacja „Z sercem do Pacjenta”  oraz firma Boehringer Ingelheim.