Newsy

Gen. W. Nowak: Wskazanie dostawcy wysokiego ryzyka nie zapewni bezpieczeństwa technologii. Ustawa o cyberbezpieczeństwie wymaga dalszych prac [DEPESZA]

2021-11-08  |  06:15
Wszystkie newsy

– Każdy system, nieważne z jakich urządzeń się składa, można odpowiednio zabezpieczyć – ocenia gen. Włodzimierz Nowak, ekspert ds. cyberbezpieczeństwa, nawiązując do proponowanej przez rząd oceny ryzyka dostawców sprzętu i technologii. Jego zdaniem skupianie się jedynie na dostawcy to tylko dotykanie wierzchołka góry lodowej, bo czynników ryzyka jest znacznie więcej. Zapisy ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa wskazują, że jeśli firma technologiczna zostanie uznana za dostawcę wysokiego ryzyka, będzie de facto wykluczona z polskiego rynku, a operatorzy telekomunikacyjni będą musieli zrezygnować z jej urządzeń i usług. Kryteria oceny w dużej mierze są oparte na kwestiach przynależności państwowej, co według części ekspertów jest wymierzone w koncerny chińskie.

– Wykluczanie dostawców technologii z Azji może skutkować tym, że cały świat stanie. Niestety dawno temu światowy biznes popełnił błąd, umieszczając w zasadzie wszystkie kluczowe produkcje dotyczące układów wysokiej integracji, układów scalonych i wielu innych elementów właśnie w Azji. W tej chwili do Ameryki i Europy chyba już dotarło to, że – mimo dużo wyższych kosztów produkcji na amerykańskim czy europejskim rynku – to jednak trzeba też mieć ją u siebie, bo inaczej jesteśmy zdani na dostawy z Azji – mówi agencji Newseria Biznes gen. Włodzimierz Nowak, były członek zarządu T-Mobile, były wiceszef NATO CIS Services Agency i były pełnomocnik rządu ds. cyberbezpieczeństwa.

Dyskusja o wykluczeniu z polskiego rynku dostawców technologii z Azji odbywa się w kontekście ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, nad której nowelizacją trwają prace. Miesiąc temu odpowiedzialny za cyfryzację KPRM przedstawił kolejną, trzecią już wersję tej noweli. Wątpliwości rynku i ekspertów budzi uwzględniony w niej mechanizm oceniania dostawców usług i sprzętu ICT. Zgodnie z projektem takiej oceny ma dokonywać rządowe kolegium ds. cyberbezpieczeństwa, które weźmie pod uwagę powiązania danego dostawcy z państwem spoza UE i NATO. W pierwotnej wersji projektu – opublikowanej we wrześniu ub.r. przez ówczesne Ministerstwo Cyfryzacji – jednym z kryteriów było również to, czy w kraju pochodzenia dostawcy są przestrzegane prawa człowieka, jednak rząd wycofał się z tego pomysłu po konsultacjach.

Mimo to wielu ekspertów jest zgodnych, że narodowościowe kryteria ujęte w noweli wciąż są wymierzone głównie w dostawców technologii z Chin. Tego obawia się także Huawei, jeden z czołowych dostawców infrastruktury dla 5G. Uznanie koncernu za tzw. dostawcę wysokiego ryzyka i wykluczenie z polskiego rynku oznaczałoby więc nie tylko kolejne opóźnienia we wdrażaniu tej technologii w Polsce, ale także wielomiliardowe straty dla operatorów telekomunikacyjnych, którzy – zgodnie z projektem ustawy – w ciągu pięciu–siedmiu lat byliby zmuszeni wycofać sprzęt tego dostawcy ze swoich sieci. Dlatego też rynek niemal od początku prac nad ustawą apeluje o wprowadzenie nie politycznych, ale merytorycznych kryteriów oceny dostawców usług i sprzętu ICT, opartych np. na parametrach technicznych i certyfikacji.

– Jeżeli mamy urządzenia, które są certyfikowane, przetestowane, potrafimy zapewnić ich odpowiednią eksploatację i stosujemy wszystkie zasady bezpieczeństwa, to w zasadzie każde urządzenie może być urządzeniem zaufanym. Poza tym sieci telekomunikacyjnych nie buduje się z jednego rodzaju urządzeń. To jest konglomerat różnych urządzeń powiązanych ze sobą, dostarczanych przez różnych producentów. To, że system telekomunikacyjny można wyłączyć za pomocą jednego guzika, jest mitem, tego nie da się zrobić – mówi były pełnomocnik rządu ds. cyberbezpieczeństwa.

Dyskusja dotycząca chińskich dostawców technologii dla 5G trwa w tej chwili również w innych krajach UE. Jednak wielu ekspertów zwraca uwagę na fakt, że wykluczenie ich z polskiego czy europejskiego rynku będzie tylko pozorne, ponieważ nawet firmy takie jak szwedzki Ericsson czy Nokia też korzystają z niektórych elementów pochodzących od chińskich poddostawców. Ponadto istnieją adekwatne procedury i rozwiązania, które pozwalają zapewnić bezpieczeństwo cybernetyczne i ochronę wrażliwych danych. Te procedury można również zastosować w odniesieniu do chińskich firm.

Zdaniem gen. Włodzimierza Nowaka skupianie się tylko na ryzyku dostawców technologii jest jak dotykanie wierzchołka góry lodowej.  

 Aby zapewnić odpowiedni poziom bezpieczeństwa, należałoby tam dodać jeszcze wszystkich outsourcerów, czyli zewnętrzne firmy, które użyczają outsourcingu różnym podmiotom, a także zastanowić się nad zapisem dotyczącym dzierżawy elementów stałych infrastruktury i uwzględnić wszelkiego rodzaju poddostawców, których na pierwszy rzut oka nie widać, ale działają gdzieś w tle. Samo skupienie się na tzw. dostawcy wysokiego ryzyka to o wiele za mało – mówi ekspert.

W jego ocenie certyfikacja i testy urządzeń to podstawa systemu cyberbezpieczeństwa, ale poza tym potrzebny jest też cały szereg innych procedur, aby je zapewnić.

Niezbędna jest certyfikacja i testy urządzeń, ale i ludzie dobrze przygotowani do ich obsługi, określone procedury mówiące o tym, w jaki sposób dokonywać instalacji, uruchomienia i aktualizacji oprogramowania tych urządzeń, jak również odpowiednia architektura sieci, która pozwalałaby skanalizować pewne procesy zmuszające nas do korzystania z oprogramowania zewnętrznego przez specjalny gateway, który by weryfikował to oprogramowanie. To wszystko jest do zrobienia – wylicza gen. Włodzimierz Nowak.

Jego zdaniem w ustawie nie powinien się też znajdować rozdział mówiący o powołaniu Operatora Strategicznej Sieci Bezpieczeństwa, ze względu na wagę sprawy powinna to określać odrębna ustawa. Co więcej, w jego opinii nowela ustawy o KSC w obecnym kształcie nie zagwarantuje Polsce odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa cybernetycznego i wymaga dalszych prac oraz uwzględnienia zastrzeżeń z rynku, które wpłynęły w toku dotychczasowych konsultacji.

– Tam jest wiele rzeczy naprawdę dobrych, ale rekomendowałbym jednak ponowne spojrzenie do tych 750 uwag ekspertów, które zostały wcześniej zgłoszone i prawie żadne nie zostały uwzględnione. W tych eksperckich głosach jest wiele naprawdę cennych uwag – mówi były pełnomocnik rządu ds. cyberbezpieczeństwa.

Czytaj także

Więcej ważnych informacji

Infrastruktura

Gen. W. Nowak: Powołanie operatora strategicznej sieci bezpieczeństwa może paradoksalnie obniżyć jej odporność na ataki. Ta kwestia wymaga odrębnej ustawy [DEPESZA]

– Ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa ma wiele dobrych elementów, ale paru kwestii tam brakuje, m.in. odniesienia do urządzeń internetu rzeczy (IoT), które będą bardzo istotne w sieci 5G – mówi gen. Włodzimierz Nowak, były pełnomocnik rządu ds. cyberbezpieczeństwa. Jego wątpliwości budzi także pomysł powołania operatora strategicznej sieci bezpieczeństwa. Po pierwsze, tak poważna kwestia powinna zostać uregulowana w odrębnej ustawie. Po drugie, trzeba przeanalizować, czy taki podmiot rzeczywiście przyczyni się do zwiększenia bezpieczeństwa państwa. Zdaniem eksperta może być wręcz odwrotnie.

Transport

Problem smogu powrócił jak bumerang w sezonie grzewczym. Trzy śląskie miasta zwarły szyki, żeby walczyć z nim wspólnie

W Polsce smog zabija kilkunastokrotnie więcej osób, niż ginie ich w wypadkach samochodowych. Głównym winowajcą jest niska emisja ze źródeł komunalnych, a w miastach do problemu przyczynia się też transport drogowy i emitowane przez niego spaliny. Problem smogu i zanieczyszczeń powietrza, który dotyczy całej Polski, niczym w soczewce skupia się na Śląsku i wraca jak bumerang w każdym sezonie grzewczym. Dlatego w ramach kampanii „Oddech dla Polski” trzy miasta z tego województwa – Żywiec, Wodzisław Śląski oraz Tarnowskie Góry – łączą siły, żeby walczyć z nim wspólnie i zaangażować mieszkańców w nawet najdrobniejsze działania na rzecz poprawy jakości powietrza.

Finanse

Nowy start w biznesie. Będzie wsparcie dla przedsiębiorców, którzy musieli zamknąć swoje firmy

Strach przed porażką jest jednym z głównych hamulcowych rozwoju przedsiębiorczości. Jak wynika z badania PARP, 41 proc. osób, które widzą szanse biznesowe w swoim otoczeniu, nie decyduje się na otworzenie własnej firmy z powodu tej obawy. Porażka jest jednak ryzykiem wpisanym w każdy biznes i może stanowić ważną lekcję na przyszłość. Tym, którzy mimo niepowodzenia zdecydowali się wrócić na rynek i ponownie rozpocząć działalność gospodarczą, PARP pomaga w ramach projektu „Nowy start”. O wsparcie, dzięki któremu łatwiejszy będzie powrót na rynek, mogą aplikować mikro-, mali i średni przedsiębiorcy.

Firma

Zamek Królewski na Wawelu przygotowuje się do uruchomienia stałej wystawy nowego Skarbca Koronnego. Od grudnia nowym mecenasem jest PGE Polska Grupa Energetyczna

Inauguracja nowego Skarbca Koronnego oraz zakrojone na szeroką skalę działania edukacyjne dotyczące historii Polski, które będą obejmować m.in. cykle warsztatów, zajęcia z historii, publikacje i konkursy – to najważniejsze przedsięwzięcia, które zrealizuje w przyszłym roku Zamek Królewski na Wawelu dzięki wsparciu PGE Polskiej Grupy Energetycznej. Krakowskie muzeum i największy koncern energetyczny na polskim rynku zawarły właśnie umowę o współpracy. To już kolejny z serii patronatów PGE ukierunkowany na propagowanie kultury i polskiego dziedzictwa historycznego.

Teatr

Warszawska Opera Kameralna po premierze „Castor et Pollux”. Prace nad spektaklem rozpoczęły się jeszcze przed pandemią

Premiera opery „Castor et Pollux” skomponowanej przez Jeana-Philippe’a Rameau była długo oczekiwana. Pierwotnie miała mieć miejsce w marcu 2020 roku. Plany Warszawskiej Opery Kameralnej pokrzyżowała jednak pandemia koronawirusa. Teraz udało się przygotować przedstawienie w międzynarodowym gronie, mimo trudności pandemicznych. – Spektakl zachwyca pięknem głosów i tańców barokowych, a wszystko zostało zrealizowane z ogromną pieczołowitością i atencją do szczegółu. Dzisiaj naprawdę trudno o takie dzieło – mówi Alicja Węgorzewska, śpiewaczka operowa i dyrektor Warszawskiej Opery Kameralnej.