Newsy

Nowelizacja ustawy o cyberbezpieczeństwie wciąż nie uwzględnia wielu uwag z rynku. Chińskie firmy nadal mogą być wykluczone z wdrażania sieci 5G w Polsce

2021-01-27  |  06:30
Wszystkie newsy

Po publicznych konsultacjach strona rządowa opublikowała nowy projekt zmian w ustawie o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa. Nowelizacja – kluczowa dla procesu wdrażania w Polsce sieci 5G – od początku budzi szereg zastrzeżeń po stronie ekspertów i uczestników rynku telekomunikacyjnego, którzy zgłosili do niej ponad 750 uwag. – Obecny projekt tylko w części uwzględnia zgłaszane uwagi, wiele z nich nie zostało jednak uwzględnionych albo przepisy zostały zmienione w sposób budzący kolejne zastrzeżenia i wątpliwości interpretacyjne – podkreśla prof. Maciej Rogalski, rektor Uczelni Łazarskiego, wspólnik w Kancelarii Rogalski i Wspólnicy.

 Projekt nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa z 20 stycznia jest już kolejną wersją zmian tego aktu prawnego. Poprzedni projekt noweli był z 7 września i zgłoszono do niego aż 750 uwag – mówi agencji informacyjnej Newseria Biznes prof. dr hab. Maciej Rogalski.

Wprowadzona w połowie 2018 roku ustawa była pierwszym w Polsce aktem prawnym dotyczącym tego obszaru. Rząd szykuje jej nowelizację, która – jak uzasadnia – jest podyktowana ustaleniami na poziomie europejskim. Chodzi głównie o konieczność wdrożenia do polskich przepisów tzw. 5G Toolbox, który został wypracowany przy udziale wszystkich państw członkowskich UE i przyjęty na początku 2020 roku. Dokument ma wzmocnić poziom cyberbezpieczeństwa w Europie w kontekście budowy sieci 5G. Stąd również i krajowa nowelizacja ustawy o KSC będzie mieć duże przełożenie na wdrażanie tej technologii w Polsce.

Pierwszy projekt nowelizacji pojawił się na początku września ub.r. i od razu wzbudził duże kontrowersje wśród ekspertów i całego rynku telekomunikacyjnego, m.in. ze względu na ekspresowy, 14-dniowy termin jego procedowania. W projekcie znalazły się też zapisy, które pozwalają wykluczyć z budowy 5G niektórych dostawców infrastruktury i oprogramowania. Chodzi przede wszystkim o firmy chińskie, w tym koncern technologiczny Huawei, który jest jednym z głównych dostawców infrastruktury dla tej technologii.

Najnowszy projekt nowelizacji ustawy o KSC trafił już na Komitet Rady Ministrów ds. Cyfryzacji. Eksperci ds. prawa i rynku telekomunikacyjnego wskazują, że nowa wersja nadal nie uwzględnia najważniejszych uwag zgłoszonych w toku konsultacji publicznych.

– Obecny projekt noweli w części uwzględnia zgłaszane uwagi. Szereg z nich nie został jednak uwzględniony albo przepisy zostały zmienione w sposób budzący kolejne zastrzeżenia i wątpliwości interpretacyjne – mówi rektor Uczelni Łazarskiego. – W uwagach wskazywano m.in. na konieczność stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniach, które dotyczą oceny dostawców sprzętu telekomunikacyjnego. W nowej wersji wprowadzono wprawdzie taki wymóg stosowania przepisów k.p.a., ale jednocześnie wprowadzono też szereg wyjątków, co zasadniczo  ograniczy stosowanie podstawowych zasad prawnych. Te zmiany nie są więc wystarczające.

Bez większych zmian pozostawiono też zapisy pozwalające wykluczyć z wdrażania 5G części dostawców na podstawie otwartych, niemerytorycznych kryteriów (np. takich, czy dana firma pochodzi z kraju, w którym są przestrzegane prawa człowieka).

 Wprawdzie poszerzono listę tych kryteriów oraz zmodyfikowano dotychczasowe, jednak nadal są to niewystarczające zmiany – wskazuje prof. dr hab. Maciej Rogalski.

Zgodnie z aktualnym projektem w Polsce oceny dostawców sprzętu i oprogramowania dla sieci 5G ma dokonywać rządowe Kolegium ds. Cyberbezpieczeństwa. Weźmie ono pod uwagę kryteria takie jak m.in. prawdopodobieństwo, że dostawca znajduje się pod wpływem państwa spoza UE bądź NATO, oraz jakie obowiązuje w tym kraju prawo w zakresie ochrony danych osobowych czy praw człowieka. Dostawcy uznani na podstawie tych kryteriów za poważne zagrożenie dla krajowego cyberbezpieczeństwa zostaną odcięci od kontraktów, a firmy telekomunikacyjne korzystające z ich usług bądź sprzętu będą musiały pozbyć się ich w ciągu siedmiu lat, co będzie wiązało się dla nich z dużymi stratami finansowymi. To m.in. z tego powodu rynek wielokrotnie apelował już o wprowadzenie bardziej mierzalnych, merytorycznych kryteriów oceny dostawców.

– Mimo licznych postulatów i propozycji konkretnych rozwiązań nie wprowadzono kryteriów technicznych, które byłyby weryfikowalne w ocenie i nie powodowały wieloznaczności. Co prawda zostały dodane pewne odniesienia do kwestii technicznych, jak np. liczba i rodzaj wykrytych podatności i incydentów dotyczących typów produktów lub usług ICT. Jednak z pewnością nie są to kryteria techniczne, jeśli chodzi o zakres ich stosowania w praktyce na innych rynkach europejskich. Na przykład w Niemczech jest to lista kilkunastu kryteriów technicznych uwzględnianych w ocenie dostawcy, wśród których bardzo istotną rolę odgrywa certyfikacja – wskazuje ekspert.

Rektor Uczelni Łazarskiego podkreśla, że nowy projekt zmian w ustawie o KSC jest też wątpliwy z punktu widzenia jego zgodności z międzynarodowymi i unijnymi przepisami, które dotyczą m.in. wolnego handlu i swobody prowadzenia działalności gospodarczej.

Obecne rozwiązania dotyczące oceny dostawców sprzętu telekomunikacyjnego i liczne ograniczenia praw uczestników tego procesu z pewnością wzbudzą wątpliwości z punktu widzenia Europejskiej konwencji praw człowieka czy Karty praw podstawowych UE, która stanowi, że „każdy jest równy wobec prawa” oraz zabrania się „wszelkiej dyskryminacji ze względu na narodowość”. Mogą pojawić się też problemy z przestrzeganiem Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, który zakazuje ograniczania swobody przedsiębiorczości – wymienia prof. Maciej Rogalski. – Ten projekt powinien być notyfikowany do Komisji Europejskiej, ale zakładam, że ten obowiązek zostanie jeszcze zrealizowany.

Eksperci już wcześniej zwracali też uwagę, że zapisy znowelizowanej ustawy o KSC – wymierzone przede wszystkim w chińskich dostawców sprzętu i oprogramowania – mogą zaszkodzić polskiej gospodarce i negatywnie odbić się na relacjach handlowych z Państwem Środka. Na zlecenie Huaweia brytyjska firma Assembly Research policzyła, że wdrożenie przepisów w kształcie z września ub.r. może opóźnić budowę sieci 5G w Polsce nawet o trzy lata, co pociągnęłoby za sobą straty sięgające 4,8 mld euro.

– Z pewnością decyzje dotyczące wykluczenia części dostawców mogą skutkować daleko idącymi, negatywnymi skutkami gospodarczymi. Ze względu na ograniczenie konkurencji istnieje też ryzyko wzrostu cen usług ICT, w tym usług telekomunikacyjnych dla obywateli. Może to również spowodować dalsze opóźnienia we wdrażaniu usług 5G – zwłaszcza w przypadku ewentualnych sporów prawnych, których efektem może być wstrzymanie aukcji lub zaskarżenie jej wyników – ocenia wspólnik w Kancelarii Rogalski i Wspólnicy. 

Czytaj także

Więcej ważnych informacji

Jedynka Newserii

Jedynka Newserii

Finanse

OFE do całkowitej likwidacji. Każda decyzja w sprawie zgromadzonych tam oszczędności będzie oznaczać utratę części środków

1 czerwca ma zacząć obowiązywać nowa ustawa, która ostatecznie zlikwiduje otwarte fundusze emerytalne. Nastąpi to 28 stycznia 2022 roku, a zgromadzone na nich pieniądze zostaną przetransferowane domyślnie na Indywidualne Konta Emerytalne lub na wniosek posiadacza rachunku w OFE do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Wybór przyszłego emeryta w każdym z tych przypadków będzie oznaczał utratę części środków. Przeniesienie środków do IKE wiąże się z pobraniem 15-proc. opłaty przekształceniowej, z kolei do ZUS – z podatkiem od emerytur i niemożnością dziedziczenia środków. – Te zmiany nastąpią bez konsultacji społecznych – mówi ekonomistka WSB w Poznaniu, dr Edyta Wojtyla.

 

Handel

Allegro chce przejąć część wartego 340 mld zł rynku zakupów firmowych. Na nowej platformie zniżki hurtowe i odroczone płatności cieszą się największym zainteresowaniem

W czasie pandemii duża część wydatków zakupowych Polaków przeniosła się do e-handlu. Do internetowych zakupów przekonały się również firmy. Według szacunków przytaczanych przez Allegro wartość zakupów firmowych w kanale online przekroczyła 340 mld zł w 2020 roku. Znacząca część tego rynku jest do zagospodarowania przez ofertę giganta polskiego e-commerce, w czym ma pomóc uruchomiona na początku lutego nowa platforma Allegro Biznes. Korzyści dla kupujących to m.in. odroczona płatność do 60 dni i rabaty przy dużych zamówieniach oraz cenniki hurtowe. W ofercie są nie tylko produkty odpowiadające na podstawowe, ale jednocześnie szerokie potrzeby wszystkich przedsiębiorców, np. artykuły papiernicze, produkty do sprzątania czy sprzęt IT. Oferta jest również dostosowana do bardzo specyficznych branż, takich jak warsztaty samochodowe, firmy budowlane czy gabinety kosmetyczne.

Handel

Powstaje projekt wspólnej europejskiej chmury. Ma przyspieszyć wdrażanie takich rozwiązań w polskich firmach

Ze względu na pandemię koronawirusa masowa migracja polskich przedsiębiorstw do chmury jest już nieunikniona. Firmy wciąż mają jednak obawy dotyczące tego procesu. Przykładowo 44 proc. z nich wymaga, aby ich centra danych podlegały unijnej legislacji. Odpowiedzią ma być GAIA-X, czyli koncepcja europejskiej infrastruktury chmurowej, w ramach której usługi będą świadczone przez lokalnych dostawców z Europy. Projekt może być motorem napędowym do szybszego wdrażania rozwiązań chmurowych w polskich firmach, chociaż jak pokazują najnowsze dane GUS, obecnie już prawie 40 proc. średnich oraz 60 proc. dużych firm w Polsce korzysta z płatnych rozwiązań cloud computingu.

Handel

Kraje globalnego Południa potrzebują lepszego dostępu do szczepionek na COVID-19. Pandemia jest tam nie tylko problemem zdrowotnym, ale także przyczyną głodu

– Najbardziej dokuczliwym skutkiem rozprzestrzeniania się koronawirusa w krajach globalnego Południa jest nie tyle sam COVID-19, co klęska głodu. W wielu krajach pandemia spowodowała zamknięcie lokalnych gospodarek, masowe bezrobocie, przerwanie łańcuchów dostaw i wzrost cen – wymienia Helena Krajewska z Polskiej Akcji Humanitarnej. Dlatego biedne kraje Afryki, Azji czy Ameryki Południowej pilnie potrzebują szczepień przeciwko COVID-19. W ramach programu COVAX do końca tego roku do najbiedniejszych państw ma trafić co najmniej 1,3 mld dawek. To jednak kropla w morzu potrzeb. Pierwsze szczepionki trafiły w ubiegłym tygodniu do Ghany i Wybrzeża Kości Słoniowej.