Wszystkie newsy

Styczniowe ceny energii elektrycznej w Polsce należały do najwyższych w Europie – wynika z analizy Banku Pekao SA. To jeden z kluczowych czynników wpływających na warunki funkcjonowania przemysłu, zwłaszcza w sektorach o dużym zużyciu prądu. – Akurat w przypadku przedsiębiorstw energochłonnych wiele zależy od regulacji krajowych. Jest przestrzeń na to, żeby im pomóc – podkreśla Wanda Buk, doradczyni prezydenta RP, odwołując się do proponowanej ustawy prezydenckiej.

Rząd chce przyspieszyć rozwój biogazowni rolniczych. Temu m.in. ma służyć przyjęta nowelizacja Prawa energetycznego, nad którą teraz pracuje Sejm. Jedną z proponowanych zmian jest uproszczenie procedur i wprowadzenie gwarancji przyłączenia do sieci. Nowe przepisy wzmacniają rolę biogazu i biometanu jako stabilnych źródeł odnawialnej energii, szczególnie na obszarach wiejskich.

W ostatnich tygodniach napięcia geopolityczne ponownie rozgrzały rynek ropy. Jak jednak podkreśla analityk rynku paliw E-petrol.pl, w doniesieniach dominuje czynnik psychologiczny, podczas gdy realnych konsekwencji w dostawach nie widać. Ten rok, zgodnie z przewidywaniami ekspertów, ma być nadpodażowy, co będzie wpływać na stosunkowo niskie notowania ropy naftowej.

W tym roku sektor energetyczny czeka wiele zmian systemowych i legislacyjnych, które mogą się okazać kluczowe dla dalszej transformacji. Wśród nich są przyjęcie strategicznego dokumentu dla energetyki i reforma systemu przyłączeniowego. Procedowane mają być także inne elementy pakietu antyblackoutowego, które pomogą zapobiegać takim sytuacjom, jakie miały miejsce w kwietniu 2025 roku na Półwyspie Iberyjskim. Zdaniem ekspertów Konfederacji Lewiatan potrzebne są jeszcze nowe regulacje, które pozwolą na rozwój segmentu magazynów energii.

Trwają prace nad rekordowo długim przewiertem pod Martwą Wisłą w Gdańsku. Bezwykopowe przekroczenie rzeki o długości ponad 1 km na trasie Kolnik–Gdańsk realizowane jest na terenie w gdańskiej dzielnicy Rudniki. Budowa gazociągu na tym odcinku jest realizowana w ramach części lądowej Programu FSRU. Ta strategiczna inwestycja dla bezpieczeństwa energetycznego kraju zakłada budowę w Zatoce Gdańskiej Terminala FSRU, który umożliwi odbiór dostarczanego drogą morską skroplonego gazu ziemnego LNG, jego regazyfikację i wprowadzenie do krajowego systemu przesyłowego. Spółka GAZ-SYSTEM, realizująca projekt, zapowiada, że budowa części lądowej zakończy się jeszcze w tym roku. Równolegle do prac na lądzie prowadzone są prace w części offshorowej w obszarze Zatoki Gdańskiej i terenach przyległych.

Dane Światowej Organizacji Meteorologicznej (WMO) wskazują, że w 2024 roku stężenie dwutlenku węgla w atmosferze osiągnęło najwyższy poziom w historii pomiarów. Przyczyną nie był wzrost samych emisji, ale przede wszystkim spadek zdolności pochłaniania go przez naturalne ekosystemy – od ocieplających się oceanów po susze i pożary. Mimo dynamicznego rozwoju odnawialnych źródeł globalne ocieplenie przyspiesza i systematycznie rośnie ryzyko przekroczenia punktów krytycznych w systemie Ziemi.

Polski system elektroenergetyczny wchodzi w etap głębokiej przebudowy. Kluczowe znaczenie będzie miało nie tylko to, ile energii zostanie wytworzone i z jakich źródeł, ale też czy sieć będzie w stanie bezpiecznie ją przesłać i zbilansować. Nowa strategia Polskich Sieci Elektroenergetycznych zakłada, że w ciągu najbliższej dekady system elektroenergetyczny będzie gotowy do pracy w warunkach niemal bezemisyjnego miksu. Na inwestycje potrzebne będzie ok. 75 mld zł.

Transformacja energetyczna w Polsce to zaplanowany na wiele lat proces, który będzie wymagać nie tylko dużych nakładów, ale i innowacji. Jednym z jej kluczowych elementów jest przeciwdziałanie zmianom klimatu. To na ten aspekt nakierowane są działania start-upów z sektora climate tech. Tegoroczna edycja Szkoły Pionierów PFR koncentrowała się na wsparciu właśnie dla innowatorów z tej branży.

Do 2050 roku wszystkie istniejące budynki w Unii Europejskiej mają być energooszczędne, bezemisyjne i zdekarbonizowane, a nowe – już od 2030 roku – wynika ze zaktualizowanej dyrektywy UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (EPBD). To ogromne wyzwanie, w które angażują się wszyscy gracze: nie tylko instytucje publiczne, zapewniając długofalowe strategie inwestycji i ich finansowanie, ale też prywatni inwestorzy oraz firmy. Budynki w UE odpowiadają dziś za 40 proc. zużycia energii. O przyszłości tego projektu rozmawiano w trakcie konferencji z okazji 35-lecia VELUX Polska.

W przyszłym roku czekają nas zmiany w metodologii wyznaczania charakterystyki energetycznej budynków i świadectw charakterystyki energetycznej. Nowe oznaczenia – od A do G, wzorem tych znajdujących się na sprzęcie RTV i AGD – mają być czytelniejsze i przejrzystsze, przede wszystkim dla konsumentów. Nowe klasy mają pomóc w określaniu zmian zachodzących w efektywności energetycznej budynków, które będą wymagane przez unijną dyrektywę EPBD.

Według Polskiego Instytutu Ekonomicznego w 2025 roku udział odnawialnych źródeł w produkcji energii elektrycznej osiągnął 29,4 proc., wobec 12,7 proc. w 2018 roku, a moc zainstalowana fotowoltaiki w ciągu niecałych siedmiu lat wzrosła 38-krotnie. Jednocześnie w strukturze zużycia energii wciąż znaczącą rolę odgrywa konsumpcja ropy naftowej i gazu. Jak podkreśla Jacek Kostrzewa, prezes Krajowej Agencji Poszanowania Energii, w ocenie postępu transformacji energetycznej liczy się nie tylko jej tempo, ale też równowaga między ambicją a możliwościami gospodarki.

Udział węgla w produkcji energii elektrycznej brutto w Polsce jest rekordowo niski – w ubiegłym roku wyniósł 56,2 proc. Energia z odnawialnych źródeł stanowiła 29,4 proc., o 2,3 pp. więcej niż rok wcześniej – wynika z raportu Forum Energii „Transformacja energetyczna w Polsce. Edycja 2025”. Udział OZE w końcowym zużyciu energii jest na znacznie niższym poziomie (według GUS w 2023 roku sięgał 16,5 proc.). Dla przyspieszenia tempa transformacji duże znaczenie mogą mieć długoterminowe kontrakty na zakup zielonej energii. Na taką formę współpracy z deweloperami projektów OZE decyduje się coraz więcej dużych firm. Ostatnio dwie nowe inwestycje ogłosił Amazon.

Już nie mikroinstalacje prosumenckie, ale duże farmy napędzają boom na rynku fotowoltaiki. Z szacunków Instytutu Energetyki Odnawialnej wynika, że w ciągu dwóch lat tego typu inwestycje zdominują rynek PV i rynek energii w Polsce, kształtując także ceny energii. Polska jest wśród europejskich liderów zarówno pod względem mocy zainstalowanej, jak i przyrostu nowych mocy w fotowoltaice, ale branża mierzy się z kilkoma wyzwaniami, które stawiają pod znakiem zapytania dalsze tempo rozwoju tego rynku.

Polska pozostaje jedynym państwem Unii Europejskiej bez zaktualizowanej strategii energetycznej. Za brak aktualizacji Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK) Komisja Europejska skierowała przeciwko Polsce pozew do Trybunału Sprawiedliwości UE. Eksperci WiseEuropa wskazują, że toczące się nad dokumentem prace można wykorzystać do jego uzupełnienia o kwestie rozwoju energetyki obywatelskiej, które dziś nie są w wystarczającym stopniu ujęte w rządowych strategiach. Podkreślają przy tym rolę wspólnot energetycznych w bilansowaniu sieci i wspieraniu lokalnej odporności systemu.

W tym roku Narodowe Centrum Badań Jądrowych otrzymało bezterminowe zezwolenie na eksploatację reaktora badawczego Maria od prezesa Państwowej Agencji Atomistyki. Uruchomienie reaktora w 1974 roku uważa się za jedno z największych osiągnięć polskich badań jądrowych i do dziś jest to wizytówka krajowej energetyki jądrowej, która przyciąga naukowców. Przedstawiciele NCBJ podkreślają, że dla dalszego rozwoju badań potrzebne są długofalowa strategia i zapewnienie finansowania projektów.